3 Kasım 2007 Cumartesi

Çömlekçi kuşları,


Çömlekçi kuşları, bir özellikleri dolayısıyle üzerinde durulmaya değer: Kuşların dünyasında duvarcı olarak, bunların, üstlerine yoktur. Fırına benzetilen yuvaları çamur, çalı çırpı, değnek, yaprak ve bu gibi çeşitli malzemeden yapılır. Yuvanın, genel olarak daire biçiminde bir koridordan geçmek suretiyle ulaşılan bir iç odası vardır. Kapısı yandadır.
Çömlekçi kuşları'nın bazı çeşitleri daha çok evlerin yakınlarına yerleşerek 3-5 kilo ağırlığındaki yuvalarını direklerin, kulübelerin girişlerinin ve alçak ve yassı dalların üzerine yaparlar. Bu kuşlardan biri olan soluk bacaklı çömlekçi kuşu sığırcıktan biraz ufaktır. Sırtı, kanatları, kuyruğu ve göğsü koyu sarı kafası koyu kahverengi, karnı beyazımsıdır. Gözlerinin çevresinde geniş beyaz çizgiler bulunur.
Bu kuşlar insanlar için sevimli ve şen komşulardır. Bir evden görülen çömlekçi kuşu yuvasının yan kapısının daima eve baktığı tesbit edilmiştir. Böylece, kuşların yuvalarına giriş çıkışları kolayca tetkik edilebilir. Bu çetrefil yapıyı tamamlamak çok kere kuşların aylarca aralıklı olarak çalışmalarını gerektirmektedir. Bitkisel liflerden ve çamurdan yapılmış yuva kuruyunca kerpiç kadar sertleşir. Dişi çömlekçi kuşu, genellikle otla astarlı olan içteki odacığa, beyaz ve koni biçiminde 3 - 4 yumurta yumurtlar. Erkek kuş kuluçka vazifesini dişisiyle paylaşır. Bu kuşlar kendilerine her yıl, bazen eski yapıların tepesinde olmak üzere, yeni bir yuva yaparlar. «Fucnariidae» ailesini meydana getiren çömlekçi kuşları genel olarak kızılımsı veya tarçın rengindedirler. Çömlekçi kuşları, yumuşak ve çoğu zaman kare biçimli bir kuyrukları vardır. Bazılarının, yuvalarını evlere yakm yaptıklarını gördük. Daha başkalarının yuvalarına gene evlere yakm meyva bahçelerinde rastlayabilirsiniz. Bazı çömlekçi kuşları da sık ormanların yüzeyinde, ya da orta katlarında, daha başkaları tropikal nehirlerle dağ nehirlerinin kıyılarında barınırlar. Bazıları yüksek dağlardaki mutedil kuşaklarda yerleşirler, bazıları ise çayırlara rağbet ederler.
Güney Amerika'nın kuzeyinde en çok rastlanan çömlekçi kuşu türü, yumuşak tüyleri ve uzun ve yumuşak bir kuyruğu olan öteğen iriliğinde kızılımsı kahverengi bir kuştur (Synallaxis). Bu çömlekçi kuşları genellikle ormanların alt katlarında çift olarak bulunurlar. Alçak dalların veya çalıların üzerine çalı çırpı, tüy ve ottan bina ettikleri hacimli yuvanın içine 3 - 4 açık mavi renkli yumurta yumurtlarlar. Yuva hafif malzemeden yapılmış olmasına rağmen, gene fırın biçimindedir.
TAPAKULO KUŞLARI
Tapakulo adı İspanyolca olup bu kendine emin küçük kuşların, kuyruklarım havaya dikmiş vaziyette yürürkenki kibirli hallerini anlatır.
Tapakulo'lar ender uçan ve pek göze çarpmayan küçük kuşlardır. Gölgeli orman yüzeyinde kemiriciler gibi acele acele koşmayı tercih ederler. Bazı türleri çayırlarda yaşarsa da, çoğunluğu ormanlık bölgelerin kuşlarıdır. Tapakulo'ların yirmi sekiz çeşidine Kosta Rika ile Patagonya arasında rastlanır. Bazıları Andiarın 3 000 metre yükseklerinde yaşarlar. Meydana getirdikleri ailenin bilimsel adı «Rhinocryptidae» dir. Hepsi de çok ürkektir. Yabancılara gürültülü bir şekilde çatmaları olmasa hayatlarının izlenmesi mümkün olmayacaktı.
Tapakulo'ların çoğunun sırtı koyu kurgum veya kahverengi, karnı ise gri veya koyu sarıdır. Gagaları düzdür. Değneklerden, otlardan ve yosunlardan örtülü yuvalarını genel olarak bir çalının yere yakın bir yerine oturturlar.
KARINCA İNCİRİ KUŞLARI
Karına inciri kuşları ailesinin bir düzüne kadar türü, gerek görünüş, gerek davranış bakımından karınca kuşlarından bazılarına çok benzeyen, kısa kuyruklu ve uzun bacaklı kuşlardır. Karınca incir kuşları, Amerika' nm tropikal kuşaklarında sık ormanların dibini kaplayan çalıların sakinleridir. Bu kuşların sırtı genellikle gri, karnı beyazımsıdır, uzamış tüylerden beyaz bir kaşları ve siyah, ya da kestane rengi bir başlıkları vardır. Gerçek incir kuşu olmadıkları gibi, vücut yapılarının bazı özellikleri bakımından karınca kuşlarından farklı oldukları için «Conopophagidae» denilen ayrı bir aile olarak ele alınırlar.

Hiç yorum yok: